Οι
συνέπειες
σχετίζονται με το
μέγεθος και την τοξικότητα της ρύπανσης (ατμοσφαιρικής, υδάτων,
θαλασσής και εδάφους), υποβάθμιση της αισθητικής της περιοχής και της
ποιότητας ζωής.
Η ατμοσφαιρική ρύπανση μόνο μειώνει τη διάρκεια ζωής του σύγχρονου ανθρώπου της
μεγαλούπολης κατά 2-3 χρόνια, με σοβαρές επιπτώσεις στο καρδιαγγειακό
σύστημα. Στην Ελλάδα μόνο σημειώνονται 300-400 θάνατοι ανά 100.000
κατοίκους.
>>
υπερθέρμανση του πλανήτη και κλιματικές αλλαγές
>>
αρνητικές επιπτώσεις στη υγειά μας,
>> αλλαγή
στο μικροκλίμα
της περιοχής,
>>
καταστροφή της
αισθητικής της περιοχής
>> ζημιές
σε
οικονομικές δραστηριότητες όπως ο τουρισμός και η γεωργία.
>> σημαντική
μείωση της αξίας της ακίνητης περιουσίας
>> αύξηση στο κόστος
συντήρησης των κτιρίων (από διάβρωση, μουτζούρωμα) και
>> αμαύρωση του ονόματος του δήμου και
της ευρύτερης περιοχής
Τα
εργοστάσια παραγωγής ενεργείας από λιθάνθρακα είναι η κύρια πηγή
ατμοσφαιρικής ρύπανσης παγκοσμίως. Στην Ελλάδα είναι υπεύθυνα για το 56% αυτής της
ρύπανσης. Στις Ηνωμένες πολιτείες λιθανθρακικές μονάδες είναι υπεύθυνες
για το 59% των
διοξειδίου του θειου και 18% οξειδίων
του αζώτου1
και είναι οι
κύριες πηγές για την υπερθέρμανση του πλανήτη
. Το
μεγαλύτερο
μέρος της μόλυνσης από τοξικό υδράργυρο καθώς και το
50%
της μόλυνσης από αιωρούμενα σωματίδια έρχονται από λιθανθρακικές
θερμοηλεκτρικές μονάδες.
Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα μελέτης του ΑΠΘ[1]
"Ένας
στους τρεις θανάτους που σημειώνονται στην Πτολεμαΐδα προκαλείται από
καρκίνο!"
και
"7
στους 10 θανάτους στην περιοχή οφείλονται σε καρκίνο ή θρομβοεμβολικές
νόσους"
(Αγγελιοφορος 7/2/07)
[1]
Η ΔΕΗ
σκοτώνει . . . (Του Αναστασίου Γ. Καραλίγκα)
http://www.kozani.net/
Προσφυγή και δικαίωση
ΙΜΔΑ στην ΕΕ ότι η Ελλάδα δεν
σεβάστηκε την υποχρέωσή της να προστατεύσει τη δημόσια υγεία από την
ατμοσφαιρική ρύπανση στη Πτολεμαΐδα
Δές τι συμβαίνει στη Κοζάνη και Μεγαλόπολη και συνέπειες
στην υγεία των κατοίκων
σε
video του Σκαϊ
Αιθαλομίχλη και όζον
Μετά τα αυτοκίνητα, τα
θερμοηλεκτρικά εργοστάσια είναι η
δεύτερη μεγαλύτερη πηγή εκπομπών
ΝΟχ.
Η χημική αντίδραση των οξειδίων του αζώτου (ΝΟχ) με πτητικές
οργανικές ενώσεις και το ηλιακό φως δημιουργεί αιθαλομίχλη
και
τροποσφαιρικό όζον (κοίτα
στη διπλανή φωτογραφία). Σε υπηνεμείς συνθήκες
(αυτή η αιθαλομίχλη
από ΝΟχ) μολύνει περιοχές σε αποστάσεις εκατοντάδων
χιλιομέτρων. Όταν εισπνεέται δημιουργεί
λαχάνιασμα, στήθαγχη, αναπνευστικό συριγμό και ευπάθεια σε αναπνευστικά
προβληματα2.
Μπορεί να δημιουργήσει σοβαρότερα προβλήματα όπως άσθμα και φλεγμονές του
πνεύμονα. Η αιθαλομίχλη είναι επικίνδυνη για όλους αλλά περισσότερο για τα
παιδιά, ηλικιωμένους και αυτούς που έχουν αναπνευστικά προβλήματα. Συνεχής
μόλυνση από αιθαλομίχλη και όζον είναι
βλαβερή για
τα φυτά και την βλάστηση καταστρέφοντας τα φύλλα και γενικά παρακωλύοντας την
ανάπτυξη τους. Μαζί με άλλους ρύπους όπως τα υποξείδια του αζώτου, τα ΝΟχ μπορούν να αλλάξουν την χημική σύσταση του εδάφους και του
νερού και κατά συνέπεια να αύξηση την οξύτητας τους με βλαβεροτατές συνέπειες στα φυτά και
τα ζώα.
Ποιοι επηρεάζονται
σε απόσταση 10 και 20 χιλιομέτρων. Το Μαντούδι βρίσκεται σε απόσταση
1.5 Km
Αιωρούμενα σωματίδια και αιθάλη
Οι λιθανθρακικές μονάδες παράγουν
τη μεγαλύτερη (από
οποιαδήποτε άλλη πηγή) μόλυνση διοξειδίου του θειου (SΟ2).
Στις ΗΠΑ μόνο, ο λιθάνθρακας είναι υπεύθυνος για τα δυο τρίτα (2/3) της
συνολικής μόλυνσης από SΟ2 κάθε χρονο3.
Το διοξείδιο του θείου (SΟ2) ταξιδεύει μεγάλες
αποστάσεις στην ατμόσφαιρα πριν πέσει στο έδαφος.
Μπορεί να
δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα τόσο από μόνο του όσο και από τις ενώσεις του
με άλλους ρύπους. Εκτός από την όξινη βροχή (που καλύπτουμε στη
παρακάτω παράγραφο), το
SΟ2 μπορεί να ενωθεί με οξείδια
του αζώτου (ΝΟχ) και άλλα σωματίδια στην ατμόσφαιρα και να σχηματίσει σωματιδιόμορφες ουσίες,
ή όπως είναι ευρέως γνωστά αιωρούμενα σωματίδια (PM
= particulate matter). Μερικές φορές αποκαλούνται και αιθάλη.
Εκτός από τις χημικές ενώσεις του
SΟ2,τα
αιωρούμενα σωματίδια απελευθερώνονται απευθείας και από τις καμινάδες
των λιθανθρακικών μονάδων. Συνήθως
ταξινομούνται ανάλογα το μέγεθος τους σε μiκρονς
(micron ή μm). Ένα μίκρον
(μm) είναι 0.001 χιλιοστά. Για παράδειγμα PM5
αναφέρεται σε αιρούμενα σωματίδια των 5 μίκρον (κοίτα στη διπλανή φωτογραφία
για
σύγκριση με μια τρίχα). Σε όλες τις περιπτώσεις
ανεξάρτητα από το μέγεθος τους τα αιωρούμενα σωματίδια
και
η ιπταμένη τέφρα
είναι ιδιαιτέρα βλαβερά για την υγεία και το περιβάλλον.
Οι επιδημιολογικές έρευνες στην Κοζάνη και την
Πτολεμαΐδα μπορούν να προσφέρουν θλιβερά και αποτρεπτικά συμπεράσματα (κοίτα
τη συχνότητα
παθήσεων αναπνευστικού σε παιδιά από
μελέτη που έγινε
σε 3.559 παιδιά ηλικίας 9-12
σε αυτές τις περιοχές στο
διπλανό διάγραμμα"
.
Τα
αιωρούμενα σωματίδια μπορούν να υποκινήσουν καρδιακές προσβολές και
εγκεφαλικά, να οδηγήσουν σε καρδιακές αρρυθμίες, ερεθισμούς του
αναπνευστικού και να χειροτερέψουν το άσθμα.
"Ο μολυσμένος από μικροσωματίδια ατμοσφαιρικός αέρας μπορεί να
ενεργοποιήσει βιολογικούς μηχανισμούς όπως
θρόμβωση, αρρυθμίες, αθηροσκλήρυνση κ. α. που είναι ικανοί να «υποκινήσουν» ένα καρδιαγγειακό
επεισόδιο. Μελέτες καταδεικνύουν ότι η μακροχρόνια αύξηση (τουλάχιστον για
ένα έτος), των μικροσωματιδίων στην ατμόσφαιρα της πόλης κατά 10 μg ανά
κυβικό μέτρο, αυξάνει τη συνολική θνητότητα σε ποσοστό 4%, την καρδιοαναπνευστική θνητότητα (6%) και τη θνητότητα από καρκίνο του πνεύμονα
(8%)".
Έρευνες στις ΗΠΑ δείχνουν ότι τα αιωρούμενα σωματίδια
από λιθανθρακικές μονάδες οδηγούν σε 30.000 θανάτους ετησίως.
Πέρα από τις
επιπτώσεις στη υγεία,
τα αιωρούμενα σωματίδια είναι
η νούμερο ένα αιτία για ατμοσφαιρική αχλή (καταχνιά)
που μειώνει σημαντικά την ορατότητα (πολλές φορές μέχρι και το μισό από αυτή
σε κανονικές συνθήκες)
Στην ιπτάμενη τέφρα προστίθεται και η σκόνη από την
αποθήκευση και διακίνηση χιλιάδων τόνων λιθάνθρακα τον χρόνο που θα
καταναλώνει ως καύσιμο η μονάδα αυτή. Ας σημειωθεί ότι το μόνιμο απόθεμα
λιθάνθρακα θα προκαλεί αντίστοιχη σκόνη.
Δες
video του Σκαϊ
για τα αιωρούμενα
σωματίδια στην Ελλάδα.
Πως τα αιωρούμενα σωματίδια επηρεάζουν την υγεία;
Παρουσίαση από το διακεκριμένο επιδημιολόγο
C Arden Pope
(δυστυχώς στα αγγλικά αλλά με πολλά κατανοητά διαγράμματα -Η παρουσίαση
έγινε με την ευκαιρία δημιουργίας μιας λιθανθρακικής μονάδας στις ΗΠΑ).
Όξινη βροχή
Ένα
τέτοιο εργοστάσιο λιθανθράκα συνεισφέρει σημαντικά στη δημιουργία
όξινης βροχής1
και άλλων όξινων εναποθέσεων (κοίτα φωτογραφίες στο κάτω μέρος του κειμένου). Η όξινη βροχή δημιουργείται από την την
αντίδραση οξειδίων του αζώτου (ΝΟχ) και του διοξειδίου του θειου (SΟ2)
με το νερό και το οξυγόνο στην ατμόσφαιρα. Η αντίδραση
αυτών των ρύπων με την βοήθεια του ηλιακού φωτός δημιουργεί οξικές ενώσεις
όπως
καρμπολικό οξύ,
νιτρικό οξύ και
θειικό οξύ που
είτε πέφτουν με την βροχή ή εναποτίθενται στο έδαφος
(κοίτα στο διπλανό
διάγραμμα). Στις
ΗΠΑ οι λιθανθρακικές μονάδες είναι η πρώτη μεγαλύτερη πηγή μόλυνσης σε
SΟ2 (66%) και η
δεύτερη μεγαλύτερη σε ΝΟχ.
Η
όξινη βροχή
καταστρέφει οικοσυστήματα, συμπεριλαμβανομένων αυτών των
ποταμών και λιμνών, αλλάζοντας το ευπαθές τους ισοζύγιο φυσικής οξύτητας (PH)
και κατά συνέπεια κάνοντας την συντήρηση ζωής αδύνατη. Η
όξινη βροχή μπορεί να
καταστρέψει
δάση , να αφανίσει τη χλωρίδα και πανίδα, και να καταφάει μνημεία και
κτήρια.
Τοξική μόλυνση του αέρα, υδράργυρος και ραδιενεργές ουσίες
Οι λιθάνθρακες μονάδες είναι, με διαφορά,
οι
μόνες και κύριες
πηγές μόλυνσης υδράργυρου στις ΗΠΑ, και
από τις
κυριότερες πηγές άλλων
επιβλαβών και τοξικών ατμοσφαιρικών ρύπων. Σε
εργαστηριακούς ελέγχους εκπομπών από καμινάδες, βρέθηκε ότι οι
λιθανθρακικές μονάδες εκπέμπουν
67
τοξικές ουσίες στον αέρα
[1].
Ουσίες όπως αρσενικό, βηρύλλιο, χρώμιο, μαγγάνιο, νικέλιο, υδράργυρος κλπ. (κοίτα για
παραδείγματα, εκπεμπόμενες ποσότητες και τις συνέπειες
τους στην υγεία στον παρακάτω πίνακα). Πολλές από αυτές τις ουσίες είναι
καρκινογόνες
ή νευροτοξίκες και
δημιουργούν
προβλήματα στη ανάπτυξη των
παιδιών, αναπνευστικό
και χειροτέρευση του άσθματος.
Συγκεκριμένα
55 από αυτές αποδεδειγμένα επηρεάζουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου
και του νευρικού συστήματος των παιδιών. Aπό αυτές τις 55,
οι 24 σύμφωνα με την epa (environmental protection
agency) που έκανε την μελέτη χαρακτηρίζονται σαν αποδεδειγμένα
(μερικές από αυτές) και άλλες σαν πιθανές καρκινογόνες ουσίες (κοίτα παρακάτω
πίνακες για για την λίστα με τις
καρκινογόνες και άλλες
τοξικές ουσίες ουσίες, πηγή:
US
environmental protection agency
Study of Hazardous Air Pollutant Emissions from
Electric Utility Steam Generating Units --Final Report to
Congress 1998)
Στοιχεία από μητρώο τοξικών εκπομπών των
ΗΠΑ (ΤRI) το 1999 για συγκεκριμένες εκπομπές από
ανθρακικές μονάδες παραγωγής ηλεκτρισμού
|
|
Συνολικές εκπομπές
(lbs)
ΤRI
το 1999
|
Σαν ποσοστό των
συνολικών εθνικών τοξικών εκπομπών
των ΗΠΑ.
|
Επιπτώσεις στην Υγεία
|
|
Αρσενικό και ενώσεις του
|
298.297
|
48%
|
Νευροτοξίνη /ενδοκρινικός
διαταράκτης /γνωστό ισχυρό καρκινογόνο για τον άνθρωπο
|
|
Βηρύλλιο και ενώσεις του
|
8.585
|
81%
|
Πιθανό καρκινογόνο μέτριας η
χαμηλής ισχύος
|
|
Χρώμιο και ενώσεις του
|
1.053.160
|
25%
|
Γνωστό ισχυρό καρκινογόνο (Χρώμιο
VI)
|
|
Μαγγάνιο και ενώσεις του
|
3.273.899
|
16%
|
Νευροτοξίνη
|
|
Υδράργυρος και ενώσεις του
|
|
33%
|
Ο μεθυλυδράργυρος είναι γνωστή
νευρολογική τοξίνη και πιθανό καρκινογόνο. Τα στοιχεία υδράργυρου
είναι νευροτοξίνες και οι ανόργανες ενώσεις υδραργύρου
δημιουργουν προβληματα στα νεφρα και είναι πιθανα καρκινογονα
|
|
Νικέλιο και ενώσεις του
|
1.502.569
|
50%
|
Το νευροτοξικό νικελιο και το
υποθειούχο νικέλιο είναι γνωστά καρκινογόνα. Το νικελοκαρβονύλιο είναι
πιθανό καρκινογόνο
|
|
Σελήνιο και ενώσεις του
|
660.424
|
77%
|
Το νευροτοξικο θειούχο σελήνιο
είναι πιθανό καρκινογόνο.
|
|
Υδροχλώριο
|
666.193.000
|
92%
|
Δυνατό φλογιστικό αέριο επηρεάζει το
αναπνευστικό σύστημα
|
|
Υδροφθόριο
|
72.700.182
|
80%
|
Νευροτοξίνη /Δυνατό φλογιστικό
αέριο επηρεάζει το αναπνευστικό σύστημα
|
Πηγή:
How Air
Pollution from Power Plants Threatens the Health of America’s Children, Clean
Air Task force 2002
πηγή:
US
Environmental Protection Agency
Study of Hazardous Air Pollutant Emissions from
Electric Utility Steam Generating Units --Final Report to
Congress 1998
Μια από τις πιο επικίνδυνες ουσίες είναι ο υδράργυρος. Σύμφωνα με μια
μελέτη του Υπουργείου Ενέργειας των ΗΠΑ ο λιθάνθρακας περιέχει
ιχνοστοιχεία υδράργυρου που με την καύση μετατρέπονται σε ατμούς υδράργυρου.
Η
πρωταρχική έκθεση του ανθρώπου στο υδράργυρο γίνεται όταν ο υδράργυρος πέφτει στη γη
και απολήγει στα ποτάμια, λίμνες και τη θάλασσα
όπου μολύνει τα ψάρια
(epa,1999). Ο άνθρωπος
μολύνεται όταν φάει αυτά τα ψάρια η οστρακοειδή.
Ο υδράργυρος επηρεάζει κυρίως την
ενδομήτρια
ανάπτυξη των εμβρύων. Στα έμβρυα μπορεί να προκαλέσει
εγκεφαλικές βλάβες, πνευματική καθυστέρηση,
τύφλωση και πολλά άλλα προβλήματα. Τα νήπια
εκτίθενται σε παρόμοιους κινδύνους από το μολυσμένο μητρικό γάλα. Παρόλο που οι
έρευνες δείχνουν ότι ο υδράργυρος επηρεάζει περισσότερο τα παιδιά και τις
γυναίκες,
έχει επιπτώσεις στους μεσήλικες άνδρες γιατί αυξάνει το κίνδυνο
στεφανιαίας
νόσου.
Υπολογίζεται ότι τα εργοστάσια λιθάνθρακα στη Αμερική παράγουν
5.500
τόνους
υδράργυρου κάθε χρόνο.
Οι λιθάνθρακες περιέχουν χαμηλά επίπεδα
ουράνιου και
θορίου (Thorium)
(φυσικά ραδιενεργά ισότοπα) που όταν εκπέμπονται με την καύση στο περιβάλλον
δημιουργούν ραδιενεργή μόλυνση[2].
Σύμφωνα με
μια μελέτη του ORNL
(για λογαριασμό του υπουργείου ενέργειας των ΗΠΑ) μια μονάδα λιθάνθρακα ισχύος
1.000ΜW μπορεί να εκπέμψει 5,2 τόνους ουράνιο (από τα οποία 34 κιλά είναι το
επικίνδυνο
Ουράνιο 235)
σε ένα χρόνο και 12,8 τόνους θορίου. Οι ραδιενεργές εκπομπές
σύμφωνα με την μελέτη του
ORNL
είναι
100 φορές μεγαλύτερες από ότι σε ένα εργοστάσιο πυρινικής
ενέργειας της ίδιας ισχύος.
Εκπομπές Ουρανίου και Θορίου στις
ΗΠΑ και Παγκοσμίως από Καύση Λιθάνθρακα
Πηγή:Coal
Combustion: Nuclear Resource or Danger, Alex Gabbard (leader
of the High Temperature Fuel Behavior Group in the Nuclear Fuel Materials
Section of ORNL's Metals and Ceramics Division.)
Περισσότερες Πληροφορίες
[1]
U.S. EPA. 1998. Study of
hazardous air pollutant emissions from electric utility steam generating
units – final report to Congress. February. 453/R-98-004a.
[2]
U.S.
Geological Survey 1997. Radioactive
Elements in Coal and Fly Ash: Abundance, Forms, and Environmental
Significance U.S. Geological Survey Fact Sheet FS-163-97 October, 1997
Alper Baba
and M. A. Usmen (2006) Effects of fly ash from coal-burning electrical
utilities on ecosystem and utilization of fly ash. Groundwater and
Ecosystems, Springer Netherlands
pp.15-31
Υπερθέρμανση του πλανήτη
Σημαντική εκπομπή διοξειδίου του άνθρακα (CO2)
που είναι υπεύθυνο για την κλιματική αλλαγή
και
υπερθέρμανση του πλανήτη. Οι λιθανθρακικές μονάδες έχουν την μεγαλύτερη
σε αναλογία παραγωγή
CO2
ανά μονάδα ηλεκτρισμού από κάθε άλλο στερεό καύσιμο. Περίπου το 56% των
αεριών θερμοκηπίου στη Ελλάδα
είναι από θερμοηλεκτρική παραγωγή ενεργείας.
Η
ΗΡΩΝ
υπολογίζει να
παράγει 2,4
εκατομμύρια τόνους
CO2 το χρόνο που μεταφράζεται στο 2,3% των
συνολικών εκπομπών τής Ελλάδας.
Σύμφωνα με δήλωση του υπουργού ΠΕΧΩΔΕ η Ελλάδα ήδη
από το 2005 έχει εξαντλήσει και υπερβεί τα όρια εκπομπών που δικαιούνται
από τα πρωτόκολλα του Κιότο
μέχρι το 2012
και
έχει αποβληθεί από τις διαδικασίες του Κιότο
για μη αξιόπιστο σύστημα μέτρησης ρύπων.
Το φαινόμενο του θερμοκηπίου είναι σημαντικό
για το μέλλον όλων μας και αυτό του πλανήτη.
Η θερμοκρασία του πλανήτη τον προηγούμενο
(20ο) αιώνα ανέβηκε κατά 0,5 η 0,6 βαθμούς κελσίου και προβλέπεται να
ανεβεί κατά 1 μέχρι 4
βαθμούς αυτό τον αιώνα.
Το βραβευμένο με Νομπέλ Intergovernmental Panel on
Climate Change (IPCC)
ανακοίνωσε ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη
απειλεί ανθρωπίνους πληθυσμούς και διάφορα οικοσυστήματα με
χειροτέρευση των
καυσώνων, πλημμυρών, ξηρασία, ακραίων καιρικών φαινόμενων,
και με την ευκολότερη μετάδοση των λοιμωδών νόσων
Δες ανατριχιαστικές
λεπτομέρειες
στην έκθεση Stern
(επιβάλετε).
Δες τις
επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής για την Ελλάδα σε βίντεο του ΣΚΑΙ
Άλλες συνέπειες
Η μονάδα θα
παράγει ως κύριο
στερεό απόβλητο στάχτη
που υπολογίζεται να αποτελεί το 20% της
καύσιμης ύλης δηλαδή ποσότητα
μερικών εκατοντάδων χιλιάδων τόνων το χρόνο. Άρα ένας χώρος
της
περιοχής
περίπου 500-1000 στρέμματα θα καταστραφεί.
Υπολογίζεται
ότι για την
ψύξη θα χρησιμοποιείται θαλάσσιο νερό
ποσότητας 500.000 - 1.000.000 κυβ. μέτρων/ χρόνο το οποίο
θα απορρίπτεται πίσω με μέση θερμοκρασία 50-60 βαθμούς Κελσίου
το λιγότερο,
με ανυπολόγιστες ζημιές
στον ενάλιο πλούτο και την θαλάσσια πανίδα και
χλωρίδα.
Πρέπει
να υπολογιστεί η
μεγάλη κίνηση των «καρβουνάδικων» πλοίων
στην θαλάσσια περιοχή σε καθημερινή βάση , οι
ελλιμενισμοί, οι φορτώσεις και εκφορτώσεις, κλπ
Μείωση
των υπεδάφιων υδατίνων
πόρων με αρνητικές συνέπειες στην αγροτική παραγωγή
Επι-θέσεις
υγρών και ξηρών ρύπων
στη τοπική βλάστηση και έδαφος,
οξινοποίηση του εδάφους. Λεπτομέρειες στο παρακάτω διάγραμμα από την
έκθεση του
externe
Έκταση των συνεπειών
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία από την Ευρωπαϊκή Ένωση
και την έρευνα του
Externalities
of
Energy
Research
EU
, το
εργοτάξιο της ΔΕΗ στον Άγιο Δημήτρη, Πτολεμαΐδας
(ένα από τα πιο σύγχρονα στην Ελλάδα) , ισχύος 366.5
MW
(μικρότερης του Μαντουδίου κατά 100
MW),
παράγει ετησίως 2.199.000
MWh
και έχει τις παρακάτω
εκπομπές ρύπων ετησίως είναι :
3
εκατομμύρια
περίπουτόνοι ετησίως διοξειδίου του άνθρακα CO2
556 τόνοι ετησίως αιρούμενα σωματίδια
2.610
τόνοι ετησίως
SO2
2.170 τόνοι ετησίως
NOx
ΑΠΟΒΛΗΤΑ:
Στερεά απόβλητα 355 χιλιάδες τόνοι ετησίως
Υγρά απόβλητα 1,5 εκατομμύρια τόνοι
ετησίως
Για
την λεπτομερή σύνθεση και τοξικότητα αυτών των αποβλήτων συμβουλευτείτε την
έκθεση του
externe
Ανεργία και Απασχόληση
Πολλοί πιστεύουν ότι η λιθανθρακική μονάδα θα μείωσει την
ανεργία τόσο σε τοπικό όσο και σε εθνικό επίπεδο. Αυτό δεν αληθεύει με
στοιχεία που παρουσίασε ο δήμαρχος Κηρέως τις 2/12/08 όσο και σε
πρόσφατο άρθρο
του κου Λάμπρου.
Συγκεκριμένα ο χαμένος βιοπορισμός απασχολουμένων σε
δραστηριότητες που θα ζημιωθούν (γεωργία, κτηνοτροφία και τουρισμός) καθώς
και η ανεπανόρθωτη ζημιά στις προοπτικές εναλλακτικών μορφών οικονομικής
ανάπτυξης δεν αντισταθμίζονται με τις 180 υποσχόμενες θέσεις εργασίας. Σε
εθνικό
επίπεδο,
πρόσφατη
μελέτη του Πανεπιστημίου Βerkeley
δείχνει ότι η ανάπτυξη εναλλακτικών μορφών ενέργειας
δημιουργεί περισσότερες θέσεις εργασίας από την ανάπτυξη με ενέργεια από
λιθάνθρακα (βλέπε διπλανό πίνακα, το σενάριο 4 είναι η ανάπτυξη με
λιθανθρακικές μονάδες παραγωγής ενέργειας ).
Daniel M. Kammen,
Kamal Kapadia and Matthias Fripp(2004) "Putting
Renewables to Work:How Many Jobs Can the
Clean Energy Industry Generate?"
Berkeley University
Σας παραθέτουμε ένα κείμενο από
την τοπική εφημερίδα
Τα
Νέα της Πτολεμαΐδας (7-7-2007)
χρησιμοποιώντας τα λόγια των ανέργων για να παρετε μιά γεύση των πιθάνων
συνεπειών...
«Τα
περισσότερα παιδιά έχουμε τις ειδικότητες που χρειάζονται στη ΔΕΗ. Η
επιχείρηση μια χαρά
βολεύεται με εμάς και ξέρει να μας εκμεταλλεύεται με τις
συμβάσεις ορισμένου χρόνου και δεν μας προτιμά όταν πρόκειται για μόνιμες
θέσεις εργασίας».
“ η ΔΕΗ εκμεταλλεύεται τόσα χρόνια την περιοχή μας και
αυτό που μας επιστρέφει πίσω είναι η ανεργία, η υποβάθμιση, η μόλυνση του
περιβάλλοντος, η μηδενική αγοραστική
αξία των ακινήτων μας και η μηδενική
προοπτική ανάπτυξης του τόπου μας”.
«Ο
κάμπος τελείωσε.
Οι συνεχείς απαλλοτριώσεις, ο υδροφόρος ορίζοντας που στέρεψε, τα αγροτικά
μας προϊόντα που απαξιώθηκαν, έθεσαν τέρμα στην γεωργική απασχόληση στην
περιοχή. .... Λεφτά να φύγουμε δεν έχουμε και βρισκόμαστε σε πλήρη αδιέξοδο
να βλέπουμε χωρίς δουλειά την ΔΕΗ πάνω από τα κεφάλια μας».
Δές τι συμβαίνει στη Κοζάνη και Μεγαλόπολη
σε
video του Σκαϊ
>>
The Dirty Truth About Coal, Sierra Club
Αναφερόμαστε στην τεχνολογία για την οποία έχει δοθεί η θετική γνωμοδότηση
(δηλ. "ρευστοποιημένης κλίνης") Η εταιρία πρόσφατα ανακοίνωσε την πρόθεση
της να χρησιμοποίηση τεχνολογία κονιοποιημένου άνθρακα που έχει χειρότερες
συνέπειες από αυτή που περιγράφουμε εδώ.
Η επιλογή αυτής της τεχνολογίας δεν αποτελεί την “βέλτιστη
διαθέσιμη τεχνική” από αυτές που έχουν δοκιμαστεί επιτυχώς σε βιομηχανική
κλίμακα (όπως απαιτεί η
οδηγία 1996/61/ΕΚ). Όχι μόνο από πλευράς ποσότητας αποβλήτων/ρύπων αλλά και
από πλευράς σοβαρότητας των
επιπτώσεων και κινδύνων στο περιβάλλον. Συγκεκριμένα σύμφωνα με
πρόσφατη μελέτη του
Royal
Academy
of Engineering
νέες τεχνολογίες καύσης λιθάνθρακα
όπως η ενοποιημένη αεριοποίηση συνδυασμένου κύκλου,
IGCC
(Integrated
Gasification
Combined
Cycle)
έχουν πολύ καλύτερες αποδόσεις
( 48% με 50%) από την τεχνολογία
ρευστοποιημένης κλίνης (CFB)
της ΗΡΩΝ (38% με 43%) και πολύ
μικρότερες εκπομπές
αερίων
του θερμοκηπίου. Η τεχνολογία
CCGT
φυσικού αερίου (Combined-Cycle
Gas
Turbine
) έχει ακόμη καλύτερες αποδόσεις (της τάξεως του 58% με 60%) και είναι
περιβαλλοντολογικά πολύ καθαρότερη από τις άλλες δύο τεχνολογίες.
Όπως αναφέρεται στη
τεχνική προμελέτη της ΗΡΩΝ
η
επιλογή έγινε καθαρά για τα πλεονεκτήματα αυτής της τεχνολογίας να
χρησιμοποιεί
οποιασδήποτε ποιότητας λιθάνθρακα που θα μπορεί να προμηθεύεται από τον
οικονομικότερη πηγή, καθώς επίσης και δυνατότητα καύσης ακόμη πιο ρυπογόνων καυσίμων υποδεέστερης καυστικής αξίας (για
λεπτομέρειες κοίτα παράπλευρο πίνακα από την
κατασκευάστρια εταιρία Foster Wheeler για τα
διαφημιζόμενα πλεονεκτήματα της τεχνολογίας).
Η ρύπανση που
προκαλεί η
τεχνολογία της ΗΡΩΝ (καύση
ρευστοποιημένης κλίνης
CFB)
εξαρτάται από 3 παράγοντες[1].
(1) ποιότητα του
καυσίμου (θερμαντική ικανότητα και
περιεκτικότητα σε υγρασία, τέφρα και θείο) (2) προδιαγραφές κατασκευής και
συγκεκριμένα το καύσιμο (fuel
design)
για το οποίο σχεδιάζεται η μονάδα
καί (3) τα συμπληρωματικά μέτρα και διαδικασίες
που χρησιμοποιούνται για τον περιορισμό της ρύπανσης. Ας δούμε το καθένα
αναλυτικά.
(1) Η ΗΡΩΝ θα χρησιμοποιεί
«λιθάνθρακα ατμοπαραγωγής
υψηλό σε πτητικά» και ίσως σε ποσοστό 10%
βιομάζα.
Οι λιθάνθρακες ατμοπαραγωγής είναι ασφαλτούχοι ή υπο-ασφαλτούχοι
άνθρακες (bituminous,
sub-bituminous
coal)
που
παράγονται σε Ευρώπη, Ασία, Αυστραλία και Αμερική.
Το κύριο πλεονέκτημα τους είναι η μεγάλη αφθονία τους (τα καταγραμμένα
αποθέματα υπολογίζεται να διαρκέσουν
130
χρόνια) και φυσικά μέχρι πρότινος η
σχετικά χαμηλή τιμή. Αυτός είναι ο λόγος που προτιμώνται παρόλο πού είναι η
πιο ρυπογόνα μορφή παραγωγής ενέργειας. Υπάρχουν μεγάλες διακυμάνσεις στην
ποιότητα των διαθέσιμων λιθανθράκων που επηρεάζουν τη ρυμπαντικότητα τους.
Γενικά όσο χαμηλότερη η θερμαντική τους ικανότητα, όσο μεγαλύτερη η
περιεκτικότητα
τους σε υγρασία, θείο και τέφρα τόσο περισσότεροι οι ρύποι
που παράγουν.
Η ΗΡΩΝ δεν έχει
δεσμευθεί στη χρήση μίας συγκεκριμένης ποιότητας λιθάνθρακα (ακριβώς το
αντίθετο) και δεν μπορεί με ακρίβεια να εκτιμηθεί η ρύπανση που θα
προκαλέσει. Από ότι φαίνεται προτίθεται θα προμηθευτεί λιθάνθρακα στις
διεθνείς αγορές από το φθηνότερο διαθέσιμο προμηθευτή κάθε φορά. Η
τεχνολογία2
της ΗΡΩΝ (καυστήρας ρευστοποιημένης κλίνης CFB)
της δίνει την δυνατότητα να χρησιμοποιεί μια
ευρεία γκάμα λιθανθράκων
(ακόμη
και λιγνίτη) και υποδεέστερης αξίας καυσίμων. Δεν θα μας παραξενεύσει καθόλου στο μέλλον, με την σημερινή
οικονομική συγκυρία να γυρίσει στον λιγνίτη, που έχει χειρότερες
περιβαλλοντικές συνέπειες.
(2) H
συγκεκριμένη μονάδα πετυχαίνει βέλτιστη απόδοση και βέλτιστες εκπομπές
ρύπων, μονό όταν χρησιμοποίει την ποιότητα λιθάνθρακα για την οποία έχει εξ’
αρχής σχεδιασθεί. Κάθε απόκλιση από αυτή
θα
αυξάνει τις εκπομπές. Δηλαδή κάθε φορά που η ΗΡΩΝ θα αλλάζει προμηθευτή και
όσο θα απομακρύνεται από την προδιαγραφόμενη ποιότητα λιθάνθρακα, τόσο θα
αυξάνεται η ρύπανση.
(3) Η μείωση
των ρύπων επιτυγχάνεται στα όρια που έχει δηλώσει η ΗΡΩΝ μόνο με τις
παρακάτω συμπληρωματικές διαδικασίες[2]
και μέτρα. (α) Έγχυση ασβεστόλιθου στην καυστική διαδικασία
σαν
απορροφητική ουσία για συγκράτηση του διοξειδίου του θείου (SO2)
(β) έκχυση αμμωνίας για μείωση των οξειδίων του αζώτου (NOx)
και (γ) ηλεκτροστατικοί κατακριτές (electrostatic
precipitators)
για κατακράτηση τω αιρουμένων σωματιδίων.
Η ΗΡΩΝ αναφέρει
τις παραπάνω διαδικασίες και μέτρα σαν «δυνατότητες» αλλά δεν έχει δεσμευθεί
να τις εφαρμόσει.
Ατμοσφαιρική
ρύπανση.
Η ατμοσφαιρική ρύπανση θα διακυμανθεί ανάλογα με την
ποιότητα τού καυσίμου που
η ΗΡΩΝ θα προμηθεύεται κάθε φόρα και από το πόσο
επιμελώς θα εφαρμόσει (αν ποτέ τα εφαρμόσει) τα παραπάνω μέτρα.
Στο πιο αισιόδοξο σενάριο, που είναι οι εκτιμήσεις τις
ΗΡΩΝ θα έχουμε
επιβάρυνση του περιβάλλοντος με 2.4 εκατομμύρια
τόνους
διοξειδίου του άνθρακα (CO2)
κάθε χρόνο
(0.8tCO2/MWh
x
2.967.363
MWh),
Οι εκπομπές
διοξειδίου του θείου (SO2)
και οξειδίων του αζώτου (NOx)
μόνο θεωρητικά είναι χαμηλότερες από άλλες ανθρακικές μονάδες.
Το παραπλεύρως διάγραμμα κάνει μια ιστορική αλλά πραγματική σύγκριση (1992-2006) των
εκπομπών από τρεις τεχνολογίες καύσης άνθρακα: PC=συμβατική,
CFB= ρευστοποιημένης κλίνης
(ΗΡΩΝ) και IGCC= συνδυασμένου κύκλου)
[7].
Το διάγραμμα δείχνει ότι η ρευστοποιημένη κλίνη (CFB)
(σε σχέση με τις άλλες τεχνολογίες) έχει μια μικρή μείωση στις
εκπομπές ΝΟχ αλλά σημαντική αύξηση στις εκπομπές αιρουμένων σωματιδίων
PM10. Δεν υπάρχουν διαφορές στις εκπομπές
SO2 σε σχέση με τις άλλες τεχνολογίες.
Η συγκεκριμένη τεχνολογία θα
αυξήσει σημαντικά τις εκπομπές
υποξειδίου
του αζώτου (N2O)[3]
πάνω από τα επίπεδα μονάδων που λειτουργούν με άλλες τεχνολογίες. Το αέριο
αυτό
δεν διασπάται εύκολα και έχει διάρκεια ζωής πάνω από
100 χρόνια.
Συγκεκριμένα έχει υπολογισθεί ότι σε περιοδο100
χρονών το
υποξείδιο του αζώτου (N2O)
έχει 296 φορές σοβαρότερες συνέπειες στην
υπερθέρμανση του πλανήτη από ότι έχει ιδία ποσότητα διοξειδίου το άνθρακα[4].
Η
προτεινομένη τεχνολογία (δηλ. Καύση ρευστοποιημένης κλίνης
CFB)
σύμφωνα με την ΙΕΑ (International
Energy
Agency)
αυξάνει τον παραγόμενο αριθμό των αιρουμένων σωματιδίων. Τα παραγόμενα
σωματίδια είναι μικρότερα σε μέγεθος (PM2.5
και PM1,
ultrafine)
από αυτά άλλων διαδικασιών καύσης.
Τα μικρότερα σωματίδια (ΡΜ2.5 ή ΡΜ1)
εισχωρούν βαθύτερα στους πνεύμονες και θεωρούνται πιο επικίνδυνα για την
υγεία.
Συγκεκριμένα έχουν σοβαρές αναπνευστικές και καρδιαγγειακές συνέπειες και
ευθύνονται για τη μείωση του προσδόκιμου ζωής κατά οκτώ περίπου μήνες.
Ως γνωστό στη Ελλάδα έχουμε περίπου 5.000 προώρους θανάτους ετησίως από
αιρούμενα σωματίδια
Αν
η ΗΡΩΝ χρησιμοποιήσει
ηλεκτροστατικούς κατακριτές θα επιτευχθεί κάποια μείωση των εκπομπών τους .
Στερεά
απόβλητα
Θα παράγονται περισσότερα στερεά απόβλητα
και τέφρα[6] από ότι με άλλες
τεχνολογιών. Κυρίως γιατί η τεχνολογία αυτή απαιτεί χαμηλότερες θερμοκρασίες
και μια μεγάλη ποσότητα λιθάνθρακα δεν λειώνει . Η παραγομένη τέφρα θα έχει
υψηλή περιεκτικότητα σε άνθρακα (carbon).
Επίσης τα απόβλητα θα περιέχουν
οξείδιο του ασβεστίου ( ασβέστη) και μαγνησία (CaO/MgO)
γύψο (CaSO4)
και ανθρακικό ασβέστιο (CaCO3).
Τα αποπλύματα με την βροχή (leachates)
από αυτά τα στερεά κατάλοιπα είναι ισχυρά αλκαλικά. Η
Ηρων δηλώνει στην
τεχνική προμελέτη της ότι "Τα στερεά απόβλητα, από την παραγωγική διαδικασία
της καύσης, δηλαδή η τέφρα θα οδηγείται στους χώρους εξόρυξης του λευκόλιθου
και θα αποτίθεται σε στρώσεις, σε ανάμειξη με τις εξωτερικές αποθέσεις που
υπάρχουν από την απόληψη του λευκόλιθου". Η πρόθεση της ΗΡΩΝ να
εναποθέτει αυτά τα υπολείμματα στα παλαιά ορύγματα λευκολίθου, λόγω της
υψηλής αλκαλικοτητας θα έχει βλαβερότατες συνέπειες στα υπόγεια ύδατα και
παρακείμενους ποταμούς.
Τεχνικά
προβλήματα
Η διαδικασία
ρευστοποιημένης κλίνης
αυξάνει την
εμφάνιση τεχνικών
προβλημάτων
συσσωμάτωσης
(agglomeration),
έμφραξης αγωγών (fouling)
με την αύξηση της τέφρας στο καύσιμο. Επίσης
υπάρχει συχνότερη διάβρωση (φθορά από τριβή)
της
εγκατάστασης
λόγω της μεγαλύτερης ανακύκλωσης σωματιδίων στην
καυστική διαδικασία. Αυτό έχει αρνητικές συνέπειες όχι μόνο στην
απόδοση αλλά και στις εκπομπές ρύπων και
διαρροών ρυπογόνων ουσιών στο περιβάλλον.